Prediction market

Hoe werken predicition markets?

Hieronder leggen we stap voor stap uit hoe prediction markets werken:

Tegen wie speel je op een prediction market?

In tegenstelling tot een traditionele bookmaker speel je niet tegen het platform, maar tegen andere gebruikers:

Jij koopt een contract dat zegt “Ja, dit gaat gebeuren.”

Iemand anders koopt (of verkoopt) het tegenovergestelde contract: “Nee, dit gaat niet gebeuren.”

De markt werkt dus als een vraag-en-aanbod-systeem:

Stijgt de vraag naar “Ja”? → Dan gaat de prijs van “Ja” omhoog.

Stijgt de vraag naar “Nee”? → Dan gaat de prijs van “Nee” omhoog.

Het platform verdient geen geld aan jouw verlies, maar aan transactiekosten, net zoals een beurs of exchange.

Prediction markets lijken dus meer op handelen in aandelenopties dan op traditionele weddenschappen.

Hoe werken de prijzen (odds)?

In prediction markets kost een contract meestal tussen $0.00 en $1.00:

Als “Ja” $0.72 kost, geeft de markt een kansinschatting van 72%.

Als “Ja” $0.18 kost, geeft de markt een kansinschatting van 18%.

Wanneer de gebeurtenis plaatsvindt, krijgt het winnende contract altijd $1.00 uitbetaald, het verliezende contract wordt $0.00 waard.

Hoe werkt de uitbetaling?

Stel je koopt een “Ja”-contract voor $0.40:

Als het gebeurt → je krijgt $1.00, dus $0.60 winst

Als het niet gebeurt → je contract wordt $0 waard, dus verlies je $0.40

Je kunt je contract ook eerder verkopen, voordat de uitkomst bekend is:

Verkoop je op $0.72? Dan maak je winst zonder dat de markt al is beslist.

Zo kunnen traders winst nemen of verlies beperken.

Hoe wordt bepaald wat “waar” is?

Dit is een van de belangrijkste onderdelen van een prediction market.

De uitkomst wordt vastgesteld door:

Een onafhankelijke “resolutiebron”

Platforms zoals Polymarket en Kalshi gebruiken vooraf vastgelegde, openbare bronnen, zoals:

• officiële verkiezingsresultaten
• persberichten van overheidsinstanties
• economische cijfers (bijv. CPI)
• internationale nieuwsmedia
• officiële sportorganisaties

Transparante regels

Elke market bevat een gedetailleerde “Resolution Criteria”-sectie waarin staat:

• Wat telt wel mee
• Wat telt niet mee
• Welke bron wordt gebruikt
• Wat er gebeurt bij onduidelijke situaties

Een neutraal team of oracle

Platforms gebruiken een onafhankelijke partij (een zogenoemde oracle) of een intern compliance-team dat alleen checkt wat er feitelijk is gebeurd.

Ze bepalen niet wie er wint, maar verifiëren de feiten en passen die toe op de vooraf vastgestelde regels.

Voorbeeld:

Market: “Zal Bitcoin boven $50.000 sluiten op 31 december?”

Bron: CoinMarketCap 23:59 UTC close price

Resolutie:

• 50.000 = “Ja” betaalt $1
• ≤50.000 = “Nee” betaalt $1

Geen discussie mogelijk.

Is er risico op misinterpretatie?

Ja, maar dat wordt beperkt doordat:

• De regels altijd extreem specifiek zijn
• Er altijd een vaste bron wordt gebruikt
• Er een beroep- of escalatieproces bestaat

Bij twijfel wordt vaak gekozen voor de meest objectieve en verifieerbare interpretatie van de regels.

Zijn prediction markets legaal in Nederland?

Waarom prediction markets juridisch zo lastig zijn. Prediction markets werken in de praktijk als binaire uitbetalingen: jouw contract is bij afloop óf $1 waard óf $0. Juridisch lijkt dat sterk op:

• een binaire optie (financieel derivaat), én
• een kansspel / weddenschap (fixed-odds bet).

Omdat ze precies tussen financieel recht en gokrecht in vallen, kiezen toezichthouders grofweg voor één van twee routes:

• Ze zien het als derivatenmarkt → toezicht door financiële toezichthouder
• Ze zien het als (illegaal) kansspel → toezicht door kansspelautoriteit

De uitkomst verschilt dus per land en soms zelfs binnen één land (VS: federale CFTC vs. staten).

Verenigde Staten: CFTC-derivaten vs. staats gokrecht

Federale laag: CFTC en “event contracts”

In de VS vallen platforms als Kalshi en Polymarket onder de Commodity Futures Trading Commission (CFTC) als ze hun producten neerzetten als derivaten (“event contracts”).

Kalshi is sinds 2020 een Designated Contract Market (DCM) en mag onder de Commodity Exchange Act eigen event contracts noteren, zolang die aan de CFTC-regels voldoen.

In 2022 oordeelde de CFTC dat de event-based binary option contracts van Polymarket juridisch “swaps” zijn onder de CEA en dat het platform zonder de juiste registratie opereerde. Polymarket kreeg een boete van 1,4 miljoen dollar en moest de niet-conforme markten sluiten.

Sinds 2025 is de toon veranderd:

Polymarket kocht QCEX, een CFTC-gelicentieerde derivatenbeurs en clearinghouse, en kreeg van de CFTC groen licht om weer in de VS te opereren via gereguleerde tussenpersonen.

Volgens Reuters kunnen gebruikers zo weer legaal handelen in event-contracten over politiek, sport, economie en entertainment.

Ook politiek gevoelige contracts spelen mee. De CFTC wilde Kalshi’s politieke “Congressional Control Contracts” verbieden, maar een federale rechter oordeelde dat die contracts niet onder “unlawful gaming” vielen.

CFTC-commissaris Summer Mersinger waarschuwde in haar dissent zelfs dat het verbod “several unfortunate consequences” zou hebben en slecht op de Commissie zou afstralen.

Kort samengevat: Op federaal niveau worden prediction markets steeds meer als derivatenbeurzen behandeld, mits ze onder CFTC-licentie draaien.

Staatsrecht: “is dit gewoon illegale sports betting?”

Parallel daaraan zeggen verschillende Amerikaanse staten:

“Leuk dat de CFTC dit als derivaten ziet, maar bij ons is dit gewoon onvergunde gokactie.”

Voorbeelden:

In Connecticut kreeg Kalshi samen met twee andere prediction-platforms een bevel om te stoppen; de toezichthouder vond dat ze “unlicensed wagering on sports, political events, and other outcomes” aanboden in strijd met de staatswetten.

In Massachusetts vraagt de Attorney General de rechter om Kalshi te blokkeren wegens het exploiteren van een niet-vergunde goksite met sportcontracten.

De CFTC zelf heeft in een recente brief geschreven dat zij nog geen definitief oordeel heeft gegeven over de vraag of sport-event contracts wél of niet zijn toegestaan onder haar regime.

Ondertussen vormen Kalshi en andere partijen een “Coalition for Prediction Markets” in Washington om te pleiten voor één duidelijke nationale lijn, in plaats van een lappendeken van staat voor staat regels.

Conclusie VS:

Federale CFTC: prediction markets kúnnen legaal zijn als event derivaten op een gereguleerde beurs. Staten: kunnen ze alsnog als illegale online sports betting of gambling kwalificeren, met cease-and-desists en rechtszaken tot gevolg. Het is dus legaal grijs gebied dat nog volop in beweging is.

Europa: vaak gezien als binaire opties of illegale kansspelen

In de EU ligt de nadruk eerder op consumentenbescherming dan op “innovatieve markten”.

ESMA & binaire opties

De Europese toezichthouder ESMA heeft sinds 2018 de marketing en verkoop van binaire opties aan retailbeleggers verboden. In haar besluit stelt ESMA dat zij “the marketing, distribution or sale of binary options to retail investors” verbiedt.

Veel prediction-contracts hebben precies zo’n binaire uitbetaling (0 of 1), en worden daardoor in de praktijk op één hoop gegooid met binaire opties. Een recent overzicht vat het zo samen: de meeste landen zonder specifieke regels zien prediction markets als een variant van binaire opties en hanteren een “conservative attitude”.

In het VK heeft de FCA deze lijn permanent gemaakt en “a permanent ban on the sale of binary options to retail consumers” ingevoerd per april 2019.

België: Polymarket expliciet verboden

België is een goed voorbeeld van hoe prediction markets als illegaal gokken worden gezien: De Kansspelcommissie heeft Polymarket op 30 januari 2025 op de zwarte lijst gezet als illegale goksite en internetproviders gevraagd de site te blokkeren.

De Belgische toezichthouder stelt dat Polymarket in strijd handelt met de Belgische Kansspelwet, die eist dat online gokken alleen mag met een lokale vergunning. Ook in Frankrijk is toegang tot Polymarket geblokkeerd omdat het platform geen vergunning heeft voor kansspelen.

Conclusie EU: prediction markets worden óf als verboden binaire opties (financieel product) óf als illegale online kansspelen gezien. Er is geen apart, vriendelijk juridisch kader zoals de CFTC route in de VS.

Nederland: praktisch gewoon illegale kansspelen

In Nederland is het juridisch eigenlijk vrij helder en weinig gunstig voor prediction markets.

Kansspelen alleen met vergunning

De Wet op de kansspelen en de modernere Wet Kansspelen op afstand (Koa) zeggen in de kern: zonder vergunning geen kansspel. De Rijksoverheid vat het zo samen: “games of chance must be licensed by the Kansspelautoriteit or the municipality.”

De Kansspelautoriteit (Ksa) bewaakt dat:

• alleen aanbieders met vergunning online kansspelen mogen aanbieden
• illegale aanbieders boetes, dwangsommen en blokkades kunnen krijgen

Prediction markets voldoen bijna altijd aan de definitie van een kansspel (uitkomst buiten invloed speler, uitbetaling afhankelijk van die uitkomst) en vallen dus binnen deze wet – maar er bestaat géén aparte vergunningcategorie voor “prediction markets”.

Verbod op weddenschappen buiten sport (zoals verkiezingen & Songfestival)

De Ksa is expliciet geweest over bepaalde soorten weddenschappen: Op de site “Veilig wedden in Nederland” staat dat het verboden is via een bookmaker te gokken op bijvoorbeeld de uitslag van het Eurovisie Songfestival.

Daarmee is de lijn duidelijk:

• Sportweddenschappen en casino: alleen bij vergunde aanbieders.
• Weddenschappen op politiek, verkiezingen, Songfestival, andere maatschappelijke gebeurtenissen: in de praktijk niet toegestaan bij Nederlandse vergunninghouders.
• Prediction markets bieden juist massaal dat soort markten aan (verkiezingen, macro-economische cijfers, crypto-prijzen, geopolitiek), en vallen daarmee vrijwel automatisch in de categorie “onvergund aanbod”.

Voor een Nederlandse speler betekent dat: Spelen op platforms als Polymarket / Kalshi vanuit Nederland = deelname aan illegale kansspelen onder Nederlands recht. De Ksa richt zich primair op de aanbieder, maar kan ook optreden tegen bemiddeling, reclame, affiliates, enzovoort.